Uzależnienie od nikotyny
Narzędzie przesiewoweTest Fagerströma (FTND) — 6 pytań
To narzędzie przesiewowe identyfikuje osoby, które mogą wymagać dalszej diagnostyki. Wynik NIE jest diagnozą medyczną. Wynik wysoki oznacza wskazanie do konsultacji, nie potwierdzenie choroby.
1. Jak szybko po przebudzeniu sięgasz po pierwszego papierosa?
2. Czy masz trudności z powstrzymaniem się od palenia w miejscach, gdzie jest ono zabronione?
3. Którego papierosa najtrudniej Ci nie zapalić?
4. Ile papierosów palisz dziennie?
5. Czy palisz częściej w pierwszych godzinach po przebudzeniu niż w pozostałej części dnia?
6. Czy palisz gdy jesteś chory/a i musisz leżeć w łóżku?
Odpowiedz na wszystkie 6 pytania, aby zobaczyć wynik.
Ważne informacje
Kalkulator NIE jest odpowiedni dla:
- •Osób niepalących (wynik nieadekwatny)
- •Jako jedynego narzędzia planowania terapii odwykowej
Kiedy wynik może być nieprawidłowy:
- •Test dotyczy uzależnienia od nikotyny — nie papierosów elektronicznych (inne wzorce)
- •Osoby rzucające palenie mogą mieć zaburzone wyniki w pierwszych tygodniach abstynencji
Skontaktuj się z lekarzem jeśli:
- →Masz kaszel, krwioplucie lub przewlekłe infekcje oddechowe — skonsultuj się z lekarzem
- →Odczuwasz silne objawy abstynencyjne przy próbie rzucenia — lekarz może pomóc
Informacja: Wynik ma charakter edukacyjny i orientacyjny. Nie stanowi diagnozy medycznej ani indywidualnego zalecenia zdrowotnego. Nie zastępuje konsultacji z lekarzem ani innym specjalistą ochrony zdrowia. W razie wątpliwości skonsultuj się z lekarzem.
Źródło: Fagerström KO 1978; Heatherton TF et al., Br J Addict 1991 — FTND (Fagerström Test for Nicotine Dependence)
Czym jest test Fagerströma?
FTND (Fagerström Test for Nicotine Dependence) to zwalidowane narzędzie przesiewowe służące do oceny fizycznego uzależnienia od nikotyny. Opracowany przez Fagerströma w 1978 roku i zmodyfikowany przez Heathertona i współpracowników w 1991 r., jest szeroko stosowany w klinikach rzucania palenia na całym świecie.
Test skupia się na dwóch kluczowych wskaźnikach uzależnienia fizycznego: czasie do pierwszego papierosa po przebudzeniu (najsilniejszy pojedynczy predyktor) oraz liczbie papierosów dziennie. Wyższy wynik wskazuje na silniejsze uzależnienie fizyczne i potrzebę intensywniejszego wsparcia farmakologicznego.
Przy średnim i wyższym uzależnieniu terapia zastępcza nikotyny lub leki (wareniklina, bupropion) stosowane pod nadzorem lekarza znacznie zwiększają szanse na trwałą abstynencję.
Często zadawane pytania
Jakie metody pomagają rzucić palenie?
Najskuteczniejsze są połączenie: terapia zastępcza nikotyny (plastry, gumy, inhalatory) + wsparcie psychologiczne. Wareniklina i bupropion to leki na receptę o wysokiej skuteczności. Podwajają szanse na sukces w porównaniu z samą wolą. Darmową pomoc oferuje Telefoniczna Poradnia: 801 108 108.
Po jakim czasie znikają objawy abstynencyjne po rzuceniu palenia?
Fizyczne objawy abstynencyjne (głód nikotynowy, drażliwość, trudności z koncentracją) są najsilniejsze przez pierwsze 3–5 dni, a stopniowo mijają po 2–4 tygodniach. Psychologiczne nawyki mogą trwać dłużej.
Czy papierosy elektroniczne pomagają rzucić palenie?
E-papierosy mogą pomóc niektórym palaczom w redukcji spożycia, ale dowody są niejednorodne. Nie są zatwierdzone jako metoda leczenia uzależnienia od nikotyny. Zawierają nikotynę i mogą podtrzymywać uzależnienie.